İçindekiler
Dergi Arşivi

Büyük Ölçekli İşletme Kategorisi (Sürdürülebilir Üretim) Birincilik Ödülü

 

Kipaş Mensucat İşletmeleri A.Ş.

PROJE ADI: Derim İndigo Boyacılığında Sıfır Su Kullanımı

KIPAS Mensucat tekstil sektöründe iplik ve kumaş üretimi yapan ve üretimin önemli bir kısmını ihraç eden, dış ülkelerde ortaklıklar kuran ve dünyaya teknoloji transfer eden uluslararası bir şirket olma vizyonuna sahip bir firmadır.

KIPAS Mensucat, sürdürülebilirliğin önemini şirket politikası haline getirme yönünde araştırmalar gerçekleştirerek Denim Indigo boyacılığında kullanılan su miktarının azaltılması yönünde girişimler
bu projeyle ivme kazandırmıştır.

Yeni sistem; Deni mIndigo boyama makinasında proses metodu değişikliğiyle ve aynı zamanda essiz bir kimyasal madde uygulanması suretiyle, su sarfiyatını sıfır seviyelerine indirerek, atık suyu tamamen
ortadan kaldırmaktadır.

Konvansiyonel Denim boyama prosesi kesiksiz bir hat seklinde olup birinci aşamasında ipliklerin temizlenmesi için ön işlem adı verilen kostikleme ile başlamaktadır. Prosesin devamı olan bol su kullanan yıkama banyolarından geçip, boyama işlemleriyle devam edip, nihai aşamada yıkama işlemleriyle sonlanmaktadır. Boyama öncesinde ve boyama sonrasındaki bu yıkama işlemlerinin temel görevi; iplik üzerindeki kir-yağ-mum-magnezyum tuzları gibi yabancı maddeleri uzaklaştırıp temizlemek, boya afinitesini yükseltme amaçlı hidrofil yapıyı artırmak, oksijen ile boyanın yükseltgenmesini sağlamak,
pH nötralizasyon ve tutunamayan leuco formdaki boyanın uzaklaşmasını sağlayan durulamadır.

Yeni metodla suyun görevleri kimyasal işlemlerle sağlanmaktadır. Boyama öncesinde ve boyama sonrasında uygulanan yeni teknoloji kimyasal bileşikler, temel olarak polimer bazlı bir yapıdadır. Indigo boyayı okside olmayacak şekilde bloke edip, pamuk ipliğine bağlamaktadır. Katyonik yapıdaki polimer esaslı kimyasal bir tarafta indigo boya molekülleri diğer tarafta selüloz ile polimerizasyon oluşturmaktadır. Bu esnada oksidasyon oluşmadığı için de boyanın hızlı şekilde leuco forma geçmesi engellenmiş olmaktadır. Su tüketimini ortadan kaldıran bu projeyle, boya banyosundan sonra uygulanan bu işlem
sayesinde, boyanın okside olmadan ipliğe tam olarak tutunmasını sağlayıp, atık durumda boya kalmaması sağlanmıştır.

Proje kapsamında gerçekleştirilen 7 aylık fizibilite sonuçları, birim metre bazında ve toplam proje deneme metrajı kapsamında analiz edilmiştir.

• Proje kapsamında birim metrede kazanılan su miktarı 0.011523 m3 dür.
• Proje boyunca toplam 110.000 mt kumaş %0 oranında suyla üretilmiştir, böylece 110.000 mt kumaş için proje öncesinde harcanması gereken 1.267 m3 su doğal kaynağında bırakılmıştır. Bu durum, ekolojiye katkı yanında 380 TL’lik su maliyeti düşüşü, 1.521 TL atık su arıtma maliyeti düşüşü, 1.711 TL elektrik enerjisi maliyet düşüşü ve 2.784 TL boyarmadde maliyet düşüşü sağlamıştır.
• Proje fizibilite sonuçları, projenin sürdürülebilir yanını gözler önüne sermiştir. Nihai olarak işletmenin 1
yıllık toplam üretim kapasitesi olan 2.450.000 mt kumasın en az %30’luk kısmının bu projenin geliştirdiği yeni proses uygulamasıyla üretilmesi bir hedef ve karar konumuna getirilmiştir. Bu kararla, projenin işletmeye bir yıllık kazancının ortalama 427.417 TL olacağı düşünülmektedir.