İçindekiler
Dergi Arşivi

Buluşçumuz 8. Kore Uluslararası Kadın Buluşçular Fuarı’nın Büyük Ödülünü Kazandı

 

Türk Patent Enstitüsü'nün, 15–18 Mayıs 2015 tarihleri arasında Dünya Fikri Mülkiyet Teşkilatı (WIPO) desteği ile Güney Kore’nin Seul kentinde gerçekleştirilen 8. Kore Uluslararası Kadın Buluşçular Fuarında tanıttığı buluşçularımızdan Yeşim Yaprak Uysal'ın buluşu fuarın en büyük ödülünü kazandı.
Buluşçularımızdan Ayşe Duman'ın buluşu altın, Esma Şen'in buluşu ise gümüş madalya ile ödüllendirildi. Türk Patent Enstitüsü’nün, bu yıl tanıttığı ödüle layık görülen kadın buluşçularımız ve buluşları şöyle:

Buluşçu: Yaprak Yeşim UYSAL
Buluş: Bir pişirme yöntemi ve yöntemi gerçekleştiren pişirme sistemi

Dikey pişirme prensibi üzerine kurulan, bir adet pişirme ocağından ve dikey pişirme ekipmanlarından oluşan sistem, sadece açık havada uygulanabilen ilkel bir pişirme tekniğinin modern mutfaklarda uygulanabilmesini amaçlar. Sistemin temel unsuru olan pişirme ocağı, tekli veya çoklu üretilebilir, gazla veya elektrikle çalışabilir, ayrıca ocağa davlumbaz ve saat göstergeleri gibi aparatlar eklenebilir. Ocaktan ayrı olarak, yiyeceklerin asılı halde pişmesini sağlayan özel pişirme ekipmanları sistemin diğer unsurlarıdır.

Sistem, yiyeceklerin ateşe temas etmeksizin, askı halinde ve kendi buharında pişmesini, aynı zamanda da kızarmasını sağlar. Öncelikli olarak tavuk ve tavuk ürünleri, ikincil olarak da kırmızı et pişirilmesi amaçlanan bu sisteme göre pişirilecek et öncelikle kendine has pişirme aparatına geçirilerek zeminden teması kesilir. İsteğe bağlı olarak etin altına sebze tabağı yerleştirilir ki böylelikle pişme sırasında etten akacak olan suyun ve yağın sebzeye akması sağlanır. Asılan et ve eğer varsa altında sebzesiyle birlikte, pişirme ocağının ana gövdesine yerleştirilir, üzerine ocağın kazanı kapatılır. Kazan çift cidarlıdır ve bu cidarlar arasında ateşin yanması sağlanır. Böylelikle yiyecekler ateşe temas etmeksizin kendi buharında pişer, aynı zamanda da istenilen ölçüde kızarır. Pişme sırasında et suyunu ve yağını aşağı bıraktığı için yumuşak bir hal alır, varsa altında pişen sebzelere ayrı bir lezzet katar. Ocağın içindeki yoğun buhar döngüsüyse etin kurumasına izin vermez.

Kullanımı kolay, yemeğe lezzet katan, sağlıklı bir pişirme yöntemidir. Pişirme ocağı, tekli veya çoklu üretilebildiği için büyük-küçük her mutfakta kullanılabilir.

Mevcut pişirme yöntemlerinden farklı ve yeni bir iş modeli yaratma yeteneğiyle sektörde rakipsiz olmayı sağlar, bu avantajlarıyla günümüz girişimcileri için karlı bir yatırımdır.

Sistemin uygulanabilirliğini sınamak amacıyla Türkiye’de “tnk tavuk” markası altında bir restoran kurulmuş ve bu restoranda sistemin başarısı pratikte de görülmüştür.

Açık havada ve ilkel yöntemlerle pişirilebilen yemeklerin dünya mutfaklarına kazandırılmasını sağlar. Bunun en güzel örneği, Türkiye’de “teneke tavuk” adıyla meşhur, lezzeti dilden dile aktarılan fakat pişirilmesi bir o kadar da zahmetli olan bir yemeğin bu sistem sayesinde mutfaklarda kolayca pişirilebilecek olmasıdır.

Buluşçu: Opr. Dr. Ayşe DUMAN
Buluş: Doğumu kolaylaştıran doğum sandalyesi

Çağımızda tüm dünyada artan sezeryan oranlarıyla anne ve bebek sağlığı risk altına girmektedir. Mevcut doğum yatakları doğumun fizyolojisini bozarak zorlu, ağrılı, müdahaleli doğumlara yol açtığından annelerin sezaryen ile doğum tercih etmelerine neden olmaktadır.

Yatarak doğumda kadın; kendini savunmasız hisseder, bedeni gerilir. Bebeğe ve rahme giden kan akımı azalır, bebek oksijensiz kalır, (sezaryen ihtimali artar) kadın ağrı hisseder. Pelvis (çocuğun geçtiği kemik kanal) çapı daralır bebeğin inişi zorlaşır, bazen imkansızlaşır. Annenin bacakları askıya alınır bağlanır ve bu pozisyonda kadın karın itme gücünü kullanamaz. Yatarak hareketliliği kısıtlanan anne bedenin ihtiyaçlarına uygun pozisyona geçemez. Perine esnemez kesi ve yırtık riski artar (bu korku da kadınların vajinal doğumdan kaçınmalarına neden oluyor)
Kadında var olan doğum korkularına birde mevcut doğum yataklarının yukarıda saydığımız olumsuzlukları eklenince artan sezeryan oranları ve buna bağlı sağlık sorunları kaçınılmaz olmuştur.

Tecrübeler, dikey ve çömelme pozisyonunda doğumun her aşamasının çok daha rahat, hızlı, ağrısız ve komplikasyonsuz geçebildiğini göstermiştir. Konuyla ilgili birçok bilimsel makale ve çalışmada tecrübelerimizi desteklemektedir. Bu nedenle ayakta veya çömelerek doğum yaptırma çabaları mantıklı gözükse de bu durum anne ve doktor için konforlu olmamakta, farklı zorluklar içermektedir.

Tüm bu gerçeklerden yola çıkarak annenin ve bebeğin doğum yolculuğundaki doğal ihtiyaçlarını konforlu bir şekilde karşılayacak, hekimin her türlü ihtiyacına cevap verecek bir ürüne şiddetle ihtiyaç olduğu apaçık ortadadır. İşte tüm bu ihtiyaçlar gözetilerek büyük bir titizlikle tasarlanan dikey doğum koltuğumuzun en önemli özelliği hem annenin hem bebeğin hem de hekimin ihtiyaçlarına cevap veriyor olmasıdır.

Çünkü Dikey Doğum Koltuğunda ki doğum yolculuğunda; annenin hissettiği ağrı azalır, bebeğe giden kan akımında azalma olmaz(sezaryen riski azalır), anne kendini özgür hisseder, çömelerek pelvis genişler, bebeğin ilerlemesi ve çıkışı kolaylaşarak hızlanır, karın içi itme gücü artar, yolculuk kısalır, anne yorulmaz, pelvis esner böylece kesisiz (Epizyotomi), yırtıksız doğum şansı artar.

Aslında Dikey Doğum Koltuğu öze dönüş arayışlarının bir ürünü, değişen dünyada, değişen doğum algısının yansımasıdır. Tüm dünyada dikey doğum tercih edilmeye başlanırken bu süreci en konforlu hale getirebilmenin hayalinin ürünüdür. Zira Dikey Doğum Koltuğu ’nu anne doğum yolculuğunun her aşamasında kullanabilir. İster oturur, ister yatar, ister uyur, ister çömelir, ister bebeğini iter, ister bebeğinin inişini takip eder. Dikey Doğum Koltuğunun tüm dünya kadınlarına ve gelecek nesillere faydalı olması duasıyla…

Buluşçu: Esma ŞEN
Buluş: Hasta Yıkama Sistemi

Buluş; hastaların yataklarında yıkanabilmesine olanak tanıyan, su geçirmez malzemeden üretilmiş hasta yıkama sistemi ile ilgilidir. Sistem hastane ortamında kullanıma elverişli, hastayı su ile etkin bir şekilde yıkama amaçlı kurulmuştur

Sistem ayakta durması mümkün olmayan, kısmi felçli hastalardan, tamamen destekle yaşayan hastalara kadar ister hastane ortamı ister bakımevi, hatta evde dahi kolayca kullanılabilir pratik bir sistemdir.

Günümüzde hastanelerde, yatan hastaların temizlenme işlemi vücut bakım pedleri ile hemşire veya hasta bakıcılar tarafından elle silinerek gerçekleştirilmektedir. Bu pedler tek kullanımlık olup, her hasta için yeni ped kullanımı gerektirmekte ve her hasta için ekstra maliyet oluşturmaktadır. Bunun yanında hastanın bu şekilde temizlenmesi tam bir hijyen sağlamamaktadır.

Yatağından hiç kaldırılmayan hastanın yıkama işlemi 30 dakika gibi kısa bir sürede düşme riski ortadan kaldırılarak tamamlanır. Hastaya yapılan bakım süresi hızlanarak ve taşıma esnasında yaşanan zorluklar ortadan kaldırılarak uygulayıcıya ciddi kolaylık sağlar. Yıkama sistemi solunum cihazına bağlı hastada da pozisyon verilebilme özelliği ile rahatça kullanılabilir. Solunum sıkıntısı yaşayan hastaların minimum 45 derece açıyla yatmalarına olanak tanır. Akan su kullanımı ile hastanın kirli su teması azaltılır. Ayrıca evde bakım ihtiyacı olup korunaklı hasta yatağına sahip tüm bireylere kullanılabilir.

Sistemle hastanın kişisel temizliğini kapsamlı bir şekilde verememekten ötürü oluşacak yatak yaralarına engel olmak problem çözümü sağlamaktadır. Düzenlemiş olduğum sistemde, hastanın hiçbir yaşam desteğini riske atmadan, güvenli yatak ortamından ayırmadan hijyenik koşullar yüksek seviyede tutularak hasta kapsamlı bir şekilde bol su ile yıkanmaktadır. Aynı zamanda orta kilolu bir hastayı iki kişi ile dahi yıkamak mümkündür. Sistem bakımı yapan ekip içinde büyük kolaylıktır.

Hastanın üzerine yatırıldığı örtü, su geçirmez malzemeden üretilmekte olup, yıkama esnasında kullanılan suyun hasta yatağına geçmesini engellemekte ve kullanım sonrasında temizlenerek başka hastalar için de kullanımını mümkün kılmaktadır. Kullanıcı, yatağında yatan hastanın altına sistemi, önce hastayı bir tarafa yan çevirerek örtünün yarısını hastanın altına yerleştirdikten sonra, hastayı diğer tarafa döndürüp kalan kısmını hastanın altına yerleştirebilmektedir. Hastanın altına yerleştirilen örtünün yan kısımları hasta yatağına sabitlenir. Örtünün baş kısmına denk gelen tarafında, içine yastık konulabilmesine, sünger doldurulmasına veya havayla şişirilmesine olanak sağlayan bir yastık bölmesi bulunmaktadır. Yastığın örtünün içine konulması durumunda, hasta yataklarında kullanılan yastıkların yıkama esnasında ıslanması önlenmektedir. İstendiği takdirde ise şişirilerek hastanın rahat edebileceği yükseklik ve yumuşaklıkta ayarlanabilmektedir.

Yıkama esnasında pis su, örtü üzerinden akarak, sistemin altına yerleştirilecek bir atık su kovasında toplanmaktadır. Yıkama işlemi bittikten sonra hasta yan çevrilip örtü bir tarafa toplanır hasta diğer tarafa çevrilip örtü tamamen alınır işlem sonlandırılır.